Ukrayna’nın Rusya’daki Yandex veri merkezlerine yönelik son günlerdeki insansız hava aracı saldırıları, şirketin yapay zeka ve bulut altyapısında geniş çaplı kesintilere yol açtı. En az 84 hizmetin çevrim dışı kaldığı bildirilirken, bazı bankacılık, ulaşım ve alışveriş uygulamalarında da sorunlar yaşandı.
Üç veri merkezi hedef alındı
Rusya’da arama motoru, bulut bilişim, yapay zeka ve çevrim içi müzik gibi hizmetler sunan Yandex’in sistemleri, yalnızca şirketin kullanıcılarını değil, altyapısından yararlanan işletmeleri de etkiliyor. Saldırıların sonuncusunda, pazar sabahı Vladimir bölgesindeki bir veri merkezi tamamen devre dışı kaldı.
Bu tesis, Yandex’in veri merkezlerine yönelik saldırıların son günlerdeki üçüncü hedefi oldu. Daha önce Kaluga bölgesindeki bir merkez ile Moskova yakınlarındaki Sasovo’da bulunan tesis vurulmuştu. Reuters’ın aktardığına göre şirketin yapay zeka modellerini geliştirmek için kullandığı üç süper bilgisayardan ikisi Sasovo’daki merkezde bulunuyor. Bu nedenle saldırıların etkisi, hizmet kesintilerinin yanı sıra model eğitim çalışmalarına da uzanabilir.
Yapay zeka ve bulut hizmetlerinde kesinti
Kesintilerden etkilendiği bildirilen Yandex hizmetleri arasında Alice adlı sesli asistan, Yandex Music ve görüntülü görüşme platformu Telemost yer alıyor. Yandex’in Station serisi akıllı hoparlörlerinde de kullanılan Alice’in devre dışı kalması, cihazların sesli komutlarla kullanımını aksatıyor.
Kurumsal müşterilere sunulan Yandex Compute Cloud’da yaşanan sorunlar da şirketlerin sanal makinelerine ve diğer bulut kaynaklarına erişimini etkileyebiliyor. Yandex’in hizmet durumu sayfasında en az 84 hizmetin çevrim dışı olduğu bildirildi.
Yandex Cloud, genel bulut hizmetlerinin yanı sıra sağlık sektörü için özel çözümler de sunuyor. Devlet kurumlarının vatandaşlara ait özel verileri saklamak için kullandığı altyapılar arasında da Yandex’in bulut hizmetleri bulunuyor.
Bot trafiği yüzde 0,4’e indi
Cloudflare verileri, Yandex ağı kaynaklı bot trafiğinin yüzde 0,4 seviyesine gerilediğini gösterdi. İlk büyük düşüşün 8 Ekim’de Sasovo’daki veri merkezinin hedef alınmasının ardından görüldüğü, Kaluga’daki tesisin devre dışı kalmasıyla gerilemenin daha da belirginleştiği aktarıldı.
Bu ölçüm Yandex ağından gelen bot trafiğine ilişkin; şirketin bütün internet trafiğinin ya da kullanıcılarının ortadan kalktığı anlamına gelmiyor. Bununla birlikte, ağdaki faaliyetlerin olağan seviyelerin çok altına indiğini gösteriyor. NetBlocks da Yandex Cloud trafiğinin normal düzeyinin yaklaşık yüzde 30’una, Yandex LLC trafiğinin ise yüzde 63’üne gerilediğini bildirdi. Bu düşüşlerin Rusya genelinde internet hizmetlerinin yavaşlamasına ve bazı çevrim içi servislere erişim sorunlarına yol açabileceği belirtildi.
Bankacılık ve alışveriş uygulamaları da etkilendi
Yandex veri merkezleri başka işletmelerin dijital hizmetlerine de altyapı sağlıyor. Aktarılanlara göre kullanıcılar pazar günü bazı bankacılık ve yolculuk paylaşım uygulamalarında sorun yaşadıklarını bildirdi. Rusya’nın büyük perakende zincirlerinden Magnit’in ve indirim mağazaları zinciri Fix Price’ın uygulamalarında da kesintiler görüldü.
Yandex sistemlerindeki aksaklıkların ne kadar süreceği ve etkilenen hizmetlerin ne zaman tamamen normale döneceği konusunda kesin bir takvim bulunmuyor.
