Yapay zekâ altyapısının büyümesi, veri merkezlerinin enerji talebini ve buna bağlı karbon salımını artırıyor. Uluslararası Enerji Ajansı’nın (IEA) tahminine göre veri merkezlerinden kaynaklanan emisyonlar 2030’a kadar yüzde 70 yükselebilir. ABD ve Çin’de artan talebin fosil yakıtlarla karşılanması bu yükselişte etkili olabilir.
Veri merkezlerinin elektrik tüketimi ikiye katlanabilir
IEA’nın yıllık raporunda, dünya genelindeki veri merkezlerinin elektrik kullanımının 2030’a kadar mevcut seviyesinin iki katına çıkacağı öngörülüyor. Beklenen artışın yaklaşık dörtte üçü yapay zekânın yaygınlaşmasından kaynaklanacak.
Ajansın hesabına göre yalnızca yapay zekâ odaklı veri merkezlerinin yıllık elektrik ihtiyacı önümüzdeki dört yılda 350 teravatsaat artacak. Bu miktar, İngiltere’nin bir yılda kullandığı toplam elektrikten daha fazla.
![]()
ABD ve Çin’de fosil yakıtların payı yüksek kalabilir
Teknoloji şirketleri artan enerji talebini karşılamak için yenilenebilir kaynaklara yatırım yapıyor; veri merkezi geliştiricileri de dünyanın en büyük kurumsal yenilenebilir enerji alıcıları arasında bulunuyor. Buna karşın IEA, fosil yakıtların veri merkezlerinin enerji arzında önemli yer tutmayı sürdüreceğini belirtiyor. ABD ve Çin’de altyapı yatırımlarının büyümesi, kömür ve doğal gaz santrallerine olan talebi artırabilir.
Çin’de 2030’da yapay zekâ veri merkezlerinin elektrik ihtiyacının yaklaşık yarısının kömür santrallerinden sağlanması bekleniyor. Kalan ihtiyacın büyük bölümünü yenilenebilir enerji karşılayacak; nükleer enerjinin katkısı daha sınırlı, doğal gazın payı ise oldukça düşük olacak.
![]()
ABD’de ise IEA, 2030 itibarıyla veri merkezlerinin elektrik ihtiyacının yaklaşık yüzde 60’ının doğal gaz santrallerinden karşılanacağını öngörüyor. Ajansın aktardığı verilere göre Ağustos 2026 itibarıyla, ülkede veri merkezlerine elektrik sağlamak üzere planlanan yeni doğal gaz santrallerinin kapasitesi yaklaşık 180 gigavata ulaştı. Bu, Avrupa Birliği genelindeki mevcut toplam doğal gaz santrali kapasitesine yakın bir düzey. Dünyanın geri kalanında yapay zekâ şirketlerinin gündeme getirdiği yeni doğal gaz santrali projelerinin toplam kapasitesi ise 4 gigavat.
AB’de yenilenebilir enerji öne çıkacak
IEA tahminleri, 2030’da Avrupa Birliği’ndeki veri merkezlerinin elektrik ihtiyacının yaklaşık yüzde 70’inin yenilenebilir kaynaklardan karşılanacağını gösteriyor. Geri kalan enerjinin büyük bölümünün nükleer ve doğal gaz santrallerinden gelmesi, kömürün katkısının ise düşük kalması bekleniyor.
IEA Direktörü Fatih Birol, Orta Doğu’daki savaşın enerji piyasalarında büyük sarsıntı yarattığına dikkat çekiyor. Birol’a göre kriz sonrasında eski enerji düzenine dönüş için artık inandırıcı bir yol görünmüyor. Küresel enerji sisteminin geleceğinde, hükümetlerin büyüyen elektrik talebini nasıl karşılayacağına ilişkin kararlar belirleyici olacak.
Nüfus artışı, iklimlendirme sistemlerine yönelik ihtiyacın büyümesi ve yapay zekâ ekonomisinin genişlemesi, önümüzdeki yıllarda enerji talebini artıracak etkenler arasında gösteriliyor. Bu nedenle yapay zekâ yarışında yalnızca işlem gücünü geliştirmek değil, bu sistemleri çalıştıracak elektriğin nasıl üretileceği de önem taşıyor. IEA’nın öngörüleri, yapay zekâdaki büyümenin enerji sektörünü etkilerken çevresel maliyetleri de artırabileceğine işaret ediyor.