Avrupa Uzay Ajansı (ESA) ve Japonya Uzay Ajansı’nın (JAXA) ortak BepiColombo görevi, 2018’de başlayan uzun yolculuğunun son frenleme eşiğine ulaştı. Uzay aracı, 21 Kasım akşamı Merkür yörüngesine girmek için kritik manevrayı gerçekleştirecek.
ESA Operasyon ekibinin X’teki bilgilendirmesine göre uçuş kontrol ekibi gerekli komutları gönderdi ve araç manevraya hazır. Yörüngeye girişin Türkiye saatiyle 21.24’te (19.24 CET) yapılması planlanıyor. Sabah saatleri itibarıyla manevranın başarıyla tamamlandığına ilişkin henüz doğrulama bulunmuyor. ESA’nın gelişmeleri aynı hesap üzerinden canlı paylaşması bekleniyor.
Dört motor aracı yavaşlatacak
BepiColombo şu anda iki bilim aracını üst üste taşıyan tek bir yapı halinde ilerliyor: ESA’nın Merkür Gezegen Yörünge Aracı (MPO) ve JAXA’nın Merkür Manyetosfer Yörünge Aracı Mio. Mio, yolculuk sırasında güneş kalkanının içinde korunuyor.
ESA’nın yayımladığı animasyona göre araç, Merkür’e gezegenin gece tarafından yaklaşacak. Güney kutbu yakınında MPO’nun dört motoru ateşlenerek uzay aracı yavaşlatılacak. Manevra başarılı olursa Merkür’ün çekimi BepiColombo’yu yakalayacak ve araç, gezegene en yakın noktası 590 kilometre, en uzak noktası 11.640 kilometre olan eliptik bir yörüngeye girecek.
Bu kritik adımdan önce de görev kapsamında önemli işlemler gerçekleştirildi. Uzay aracına güç veren ve itiş sağlayan Merkür Transfer Modülü (MTM), 3 Eylül’de ana yapıdan ayrıldı. O tarihten bu yana MPO, iki bilim aracını Merkür’e taşıyor. MPO, 24 Eylül’de yeni konfigürasyonundaki ilk rota düzeltmesini yaptı. Motorlar 8 dakika 42 saniye çalıştı ve aracın hızında saniyede 11,4 metrelik değişiklik sağladı.
Aralıkta iki araç birbirinden ayrılacak
Yörüngeye giriş, Merkür’e varış sürecinin tamamı değil. ESA’nın görev takvimine göre MPO ile Mio’nun 9-10 Aralık’ta ayrılması planlanıyor. Bu ayrılıkla BepiColombo, Merkür çevresinde aynı anda iki uzay aracının dolaştığı ilk görev olacak. Mio’yu yolculuk boyunca koruyan güneş kalkanı ve bağlantı yapısı MOSIF’in ise 16 Aralık’ta MPO’dan ayrılması öngörülüyor.
MPO, nihai bilim yörüngesine ulaşmak için sonraki aylarda da manevralar yapacak. Bu yörüngeye Mart 2027’ye kadar ulaşılması, iki uzay aracının bilimsel gözlemlere ise Nisan 2027’de başlaması planlanıyor.
Bilim aletleri ilk gözlemlerini yaptı
Bilim ekipleri, varış süreci devam ederken araçların donanımlarını da çalıştırıyor. MPO’nun tüm bilimsel aletleri, MTM’nin ayrılmasının ardından 15 Eylül’de ilk kez birlikte açıldı. İlk incelemeler aletlerin düzgün çalıştığını gösterdi.
Lazer altimetre BELA, 21,5 saat içinde uzay boşluğuna 700 binden fazla lazer atımı gönderdi. Kızılötesi spektrometre MERTIS, daha önce MTM tarafından görüşü kapatılan pencereden ilk gözlemini gerçekleştirdi. Bilim kamerası SIMBIO-SYS de uzaydaki ilk görüntüsünü aldı.
Uçuş kontrol ekipleri yörüngeye giriş için kapsamlı hazırlık yaptı. ESA, JAXA ve sanayi ekiplerinin katıldığı simülasyonlar haziranda başladı, son prova ise 29 Ekim’de tamamlandı. Provalarda MTM’nin ayrılmasından yörüngeye girişe, iki aracın ayrılmasından güneş kalkanının çıkarılmasına kadar görev adımları tekrarlandı. Ekiplerin beklenmedik durumlarda karar verme pratiği yapması için simülasyonlara kasıtlı arızalar da eklendi.