Kredi Kayıt Bürosu (KKB) ile Koç Üniversitesi-İş Bankası Yapay Zekâ Merkezi (KUIS AI), bankaların ham verilerini kendi sistemlerinde tutarak ortak bir yapay zekâ modeli geliştirmesi için iş birliği yaptı. Beş bankanın katılacağı projede hedef, kredi başvurularındaki sahtecilik ve dolandırıcılık girişimlerini tespit etmek.
Model bankaların kendi sistemlerinde eğitilecek
Proje, farklı bankalardaki dolandırıcılık örüntülerinden yararlanırken müşteri kayıtlarını tek bir merkezi havuzda birleştirmemeyi amaçlıyor. Federe öğrenme yaklaşımında model, bankaların kendi ortamlarında yerel verilerle eğitiliyor; merkezle ham kayıtlar yerine model güncellemeleri paylaşılıyor.
Bu yöntem, verinin bankalardan çıkarılmasını önlese de tüm mahremiyet risklerini tek başına ortadan kaldırmıyor. Proje ekibi, model güncellemelerinden bilgi sızması ihtimali gibi risklere karşı ek koruma yöntemlerini değerlendirecek.
Başarı güvenlik ve uygulanabilirlikle de ölçülecek
Geliştirilen yaklaşım gerçek banka verileriyle uçtan uca test edilecek. Değerlendirmede yalnızca modelin doğruluğu değil, güvenlik ve uygulamada kullanılabilirlik de dikkate alınacak.
Ortak öğrenme, bir bankada seyrek görülen bir dolandırıcılık örüntüsünün sektör genelindeki verilerden daha erken fark edilmesine yardımcı olabilir. Bununla birlikte yanlış pozitif sonuçların müşterileri haksız yere etkilememesi için insan denetimi ve itiraz süreçleri önem taşıyor.
Veri kalitesi ortak model için belirleyici
Modelin başarısı, bankalardaki veri kalitesine ve olayların tutarlı biçimde etiketlenmesine bağlı. Bankaların aynı sahtecilik türünü farklı şekillerde sınıflandırması, model güncellemelerinin bir araya getirilmesini zorlaştırabilir.
KUIS AI bünyesindeki öğrenci ve araştırmacılar da çalışmaya katılacak. Projenin bilimsel sonuçlarının konferanslarda ve yayınlarda paylaşılması planlanıyor. Çalışma, veriyi paylaşmadan ortak model geliştirme yöntemini Türkiye finans sektörünün gerçek koşullarında sınayacak.
