Çin’de sürücülerin uzun ve tekdüze gece yolculuklarında dikkatini koruması için yeni bir yöntem deneniyor. Yaklaşık 1600 kilometre uzunluğundaki Qingdao-Yinchuan Otoyolu’nun bazı kesimlerinde kullanılan lazer sistemleri, hava karardığında gökyüzünü kırmızı, yeşil ve mavi ışıklarla aydınlatıyor. Uygulamayla otoban hipnozunun ve buna bağlı kaza riskinin azaltılması hedefleniyor.
Monoton yolculukta dikkati tazeleme hedefi
Otoban hipnozu, özellikle uzun ve tekdüze sürüşlerde dikkatin düşmesi ve sürücünün çevresinde olup bitenleri yeterince fark etmeden ilerlemesi olarak tanımlanıyor. Gece yorgunluğuyla ağırlaşabilen bu durum karşısında enerji içeceği içmek ya da soğuk hava kullanmak gibi geçici önlemler her zaman etkili olmayabiliyor.
Çin’deki sistem, karanlık ve değişmeyen yol manzarasını gökyüzünde beliren parlak ışınlarla bölüyor. Neon kırmızı, camgöbeği ve elektrik yeşili tonlarında görülen ışıklar otoyola video oyunu pistini andıran bir görünüm kazandırıyor. Yetkililerin hedefi, bu görsel değişikliklerin sürücülerin dikkatini yeniden toplamasına yardımcı olması.
Lazer uygulamasının güvenliği tartışılıyor
Projektörler, ışığın sürücülerin gözüne doğrudan gelmesini önlemek amacıyla yol üzerindeki çelik tabela platformlarına monte edilip gökyüzüne yöneltiliyor. Sistem kesintisiz çalışmıyor; uzun düzlüklerde ve kaza riskinin yüksek olduğu kesimlerde belirli aralıklarla devreye giriyor. Aralıklı kullanımın, sürücülerin ışıklara alışarak zamanla tepki vermesini engellemesi amaçlanıyor.
Buna karşın lazer gösterilerinin trafik kazalarını azalttığını ortaya koyan hakemli bilimsel araştırmalar bulunmuyor. Ayrıca dikkati çekmek üzere kullanılan güçlü ışıkların kimi sürücülerde istenmeyen bir etki yaratabileceğine dair kaygılar var.
Sosyal medyadaki eleştirilerde, astigmatı veya ışığa duyarlı epilepsisi olan kişilerin uygulamadan olumsuz etkilenebileceği öne sürüldü. Ani ışık değişimlerinin sürücülerin gözünü yoldan ayırmasına ya da paniklemesine yol açabileceği de dile getirilen endişeler arasında yer alıyor.
Etkinliği henüz bilimsel olarak doğrulanmadı
Çin’in renkli lazer denemesi, sürücü yorgunluğuyla mücadele için farklı bir yaklaşım sunuyor. Ancak yöntemin trafik güvenliğine gerçekten katkı sağlayıp sağlamadığı şu aşamada bilimsel olarak kanıtlanmış değil.
