Yaklaşık 10 yıl boyunca izlenen Milo adlı balina köpekbalığı, 54 bin 700 kilometre yol alarak şimdiye dek kaydedilen en uzun köpekbalığı hareketliliğini gerçekleştirdi. Karayipler, Meksika Körfezi ve Atlas Okyanusu arasında dolaşan sekiz metrelik erkek köpekbalığının her yıl Yucatán Yarımadası’na dönmesi araştırmacıların dikkatini çekti.
Milo’nun rotası yıllara göre değişti
Guy Harvey Vakfı’nın kurucusu ve deniz korumacısı Dr. Guy Harvey ile Nova Southeastern Üniversitesi’ndeki Guy Harvey Araştırma Enstitüsü, Milo’yu 2017’den beri takip ediyor. Beş kez başarıyla etiketlenen köpekbalığından alınan veriler, türün okyanuslardaki hareketlerine ve yaşam döngüsüne ilişkin bilgi sağladı.
Milo, 2018’de Bermuda’nın ötesine geçerek Atlas Okyanusu’nun açıklarına ulaştı. 2020’de kuzeye yöneldi, New York’u geride bırakarak Massachusetts açıklarına kadar yüzdü. 2019, 2021 ve 2022’de ise Meksika Körfezi’ne gitti. Mississippi ve Louisiana kıyılarından geçip Teksas’a ulaşmasının ardından yeniden Meksika sularına döndü.
Her yıl Yucatán’a geri dönüyor
Uzun mesafeler kat eden Milo, düzenli olarak Meksika’daki Yucatán Yarımadası’na dönüyor. Genellikle tek başına yaşayan balina köpekbalıkları, her yıl Cancún’un kuzeyindeki sularda büyük gruplar halinde toplanıyor. Bölge, dünyadaki en büyük mevsimsel balina köpekbalığı kümelenmelerinden birine ev sahipliği yapıyor. 2009’da yapılan bir hava araştırmasında, yaklaşık 18 kilometrekarelik alanda 420 balina köpekbalığı sayılmıştı.
Bu toplulukların oluşmasında bölgedeki besin bolluğu etkili. Derin sulardan kıyıya taşınan besinler, balina köpekbalıklarının aynı yerde aylarca kalmasına olanak veriyor. Bu canlılar zooplankton, karides, kopepodlar ve balık yumurtalarıyla besleniyor; zaman zaman manta vatozları da onlara eşlik ediyor.
Benek desenleri bireyleri ayırt etmeye yarıyor
Takip cihazlarının yanı sıra balina köpekbalıklarının üzerindeki beyaz benekler de Milo’yu tanımayı sağlıyor. Her bireyin kendine özgü benek desenleri bulunuyor; araştırmacılar bu desenleri karşılaştırarak aynı köpekbalığını yıllar sonra yeniden belirleyebiliyor.
Nova Southeastern Üniversitesi Guy Harvey Araştırma Enstitüsü Direktörü Dr. Mahmood Shivji, verilerin balina köpekbalıklarının farklı deniz ortamlarına uyum sağlayabildiğini gösterdiğini belirtti. Bu dev canlılar hem açık okyanusun derinliklerinde hem de sığ kıyı sularında yaşayabiliyor.
Meksika açıklarında geçen yıl gözlenen balina köpekbalığı sayısındaki düşüşün ardından bu yıl yeniden artış kaydedildi. Araştırmacılar bu artışı olumlu karşılarken, popülasyondaki değişimlerin deniz ekosistemlerinin hassasiyetini ortaya koyduğunu vurguluyor.
Milo’nun yıllara yayılan yolculuğundan elde edilen bulguların, balina köpekbalıklarının göç güzergâhlarının, beslenme alanlarının ve korunması gereken yaşam bölgelerinin daha iyi anlaşılmasına katkı sağlaması bekleniyor.